«25 φορές περισσότερο μόλυβδο»: ο τίτλος τρομάζει, οι διευκρινίσεις περισσεύουν;

Όταν παρουσιάζεις μια επιστημονική μελέτη, δεν αρκεί να βάζεις τον πιο τρομακτικό αριθμό με μεγάλα γράμματα. Οφείλεις να εξηγείς και τι σημαίνει.

«25 φορές περισσότερο μόλυβδο στους πνεύμονες». Αυτό διαβάζει ο αναγνώστης στην ανάρτηση των «ΝΕΩΝ» για το ηλεκτρονικό τσιγάρο. Και φυσικά ανησυχεί.

Περισσότερο από τι; Από το κανονικό τσιγάρο; Μετρήθηκε σε ανθρώπους; Ισχύει για κάθε συσκευή;

Αυτές οι ερωτήσεις μπορεί να μη χωρούν εύκολα σε μια εντυπωσιακή κάρτα στα κοινωνικά δίκτυα. Είναι όμως απαραίτητες για να καταλάβουμε την είδηση.

Η έρευνα έγινε σε ποντίκια, με συγκεκριμένη επαναγεμιζόμενη συσκευή και έκθεση τεσσάρων ημερών. Το «25 φορές» αφορά τη μέγιστη συγκέντρωση μολύβδου στην ομάδα υψηλότερης έκθεσης, σε σύγκριση με ποντίκια που ανέπνεαν αέρα. Δεν είναι σύγκριση με το συμβατικό τσιγάρο και δεν είναι μέτρηση στους πνεύμονες ανθρώπων που ατμίζουν. Πρωτότυπη μελέτη.

Μικρές λεπτομέρειες; Καθόλου. Είναι η διαφορά ανάμεσα σε ένα εργαστηριακό εύρημα και στην εντύπωση ότι κάθε ατμιστής έχει «25 φορές περισσότερο μόλυβδο» στους πνεύμονές του.

Το ίδιο ισχύει για το «ξεπερνά τα όρια ασφαλείας». Οι ερευνητές συνέκριναν τις μετρήσεις με όρια προσμείξεων για εισπνεόμενα φαρμακευτικά προϊόντα, όχι με ειδικά θεσπισμένα όρια για ηλεκτρονικά τσιγάρα. Η σύγκριση αξίζει να συζητηθεί. Αξίζει όμως και να εξηγηθεί. Η ανάλυση των ερευνητών.

Κανείς δεν χρειάζεται να κάνει τον συνήγορο μιας συσκευής. Αν ένα προϊόν εκπέμπει επικίνδυνες ποσότητες μετάλλων, να εντοπιστεί και να ληφθούν μέτρα. Οι καταναλωτές έχουν κάθε λόγο να απαιτούν αυστηρούς ελέγχους και δημοσιευμένα αποτελέσματα.

Αλλά το «βρέθηκαν μέταλλα» δεν απαντά από μόνο του σε όλα. Πόσα; Σε ποιο προϊόν; Με ποιες ρυθμίσεις; Και τι σημαίνουν οι ποσότητες αυτές για τον άνθρωπο;

Η δουλειά της ενημέρωσης είναι να φωτίζει αυτές τις ερωτήσεις. Το να αφήνεις έναν τρομακτικό αριθμό να κάνει όλη τη δουλειά μπορεί να κερδίζει το βλέμμα. Δεν σημαίνει ότι ενημερώνει σωστά.

Οι ατμιστές χρειάζονται ελέγχους στα προϊόντα τους. Και οι αναγνώστες χρειάζονται την ίδια προσοχή στην ποιότητα της ενημέρωσής τους.